Voor Italiëliefhebbers: hoe ‘n Italiaans gerecht uiteindelijk toch Thais werd….

Italiaans of toch Thais?

Toen ik op Facebook bij een groep Italië liefhebbers een paar foto’s plaatste met een mooie ‘il Tramonto’, een zonsondergang, refererend aan de naam van onze website, kreeg ik het verzoek van de beheerder (Rianne Jansen) om een verhaal te schrijven over ons dubbelleven in Nederland / Italië.

Ben ik de bob of de kok?

Vrijdagavond bood ik spontaan aan om op zaterdag de kok te zijn! Nee, niet de bob maar de kok! Ik ben altijd al de bob als we ergens heen gaan maar dat heeft een andere oorzaak dan het ontbreken van een gezonde lust om een lekker glas wijn te drinken.

Ik wilde op zaterdag de kok spelen. “Maar wat eten we dan?”, vroeg Sjaak meteen. “Och lieverd, dat bepalen we morgen wel voordat we naar de Albert Heijn gaan”. Je leest het goed, we zitten (helaas) nog steeds in ons huis in Nederland. Sjaak’s moeder is plotsklaps overleden en zijn vader is nu herstellende van een nieuwe hartklep. Ja, ja, het zit soms niet helemaal mee. Wat heet, helemaal niet dus!

Prof. dr Jan Harm Zwaveling, beschermheer van SAM

Bovendien hadden we een netwerkbijeenkomst van ons grote werkgeversnetwerk SAM dat we vanuit onze stichting (SAMenwerken aan een vitale arbeidsmarkt) organiseren. Deze keer kwam onze beschermheer de bijeenkomst openen. Niet de eerste beste mijnheer, de hoogste baas van het Máxima Medisch Centrum. Dus naast ons intense verdriet hadden we zakelijk e.e.a. goed voor te bereiden en moesten we een topprestatie voor meer dan 70 HRM professionals leveren. Daarnaast waren we beiden door de rug gegaan, dus het kostte ons allemaal nog eens extra energie.

Italiaanse bravoure?

Waarschijnlijk dat ik de dag nadat ik als voorzitter de grote vergadering had geleid, ietwat gekenmerkt werd door overmatige, wellicht Italiaans getinte bravoure dat ik mijn kookkunsten spontaan aan mijn lieve man aanbood.

Niettemin geldt voor mij het adagium ‘belofte maakt schuld’ dus begonnen we tijdens ons uitgebreide zaterdagontbijt annex brunch met een lekker warm zachtgekookt eitje op verrukkelijk donker echt Nederlands volkorenbrood te brainstormen over ons avondeten, la cena. Denk niet dat wij als veritaliaanste Nederlanders laat op de avond souperen. Niets is minder waar! Liefst tussen 18:00 en 18:30 uur. Op zaterdag maken we daarop een uitzondering door al rond 17:00 uur aan tafel te gaan zitten, omdat die dag de lunch wordt overgeslagen. Voor veel van onze bekenden en buren geldt dat als de 5 in het uur zit er een wijntje gedronken mag worden. En de verleiding is dan groot om er een borrelhapje of anti pasto bij te eten met als gevolg dat we nauwelijks nog behoefte hebben aan een echte maaltijd. Daarom willen wij in het weekend lekker vroeg eten, mede in het kader van onze hernieuwde poging om ons gewicht terug te brengen tot normale Bourgondische omvangen.

Na de brunch hadden we onze boodschappenlijst samengesteld. Want het is de uitdaging om alleen de geplande dingen te kopen en niet alle lekkers wat je tegenkomt. Een goede methode om het overgewicht niet nog bovenmatiger te laten worden.

Pollo ai peperoni

Het zou kip worden met gestoofde paprika, gecombineerd met couscous, iets wat door steeds meer Italianen gegeten wordt. Waarom kip vraag je? Kip is minder vet en zwaar dan varkensgehakt, iets wat we overigens door onze omgang met echte Italianen veel meer zijn gaan gebruiken. In het begin kochten we in Italië alleen rundergehakt, macinato di bovino. Maar de laatste tijd zijn we bijna helemaal overgestapt naar ‘pasta di salsiccia’, zoals ze in Pertegada het gehakt van de salsiccia noemen. Echt waar, ik kan er niets aan doen. Ik heb het Luciano Del Sal, onze eigen dorpsslager – een ware kunstenaar met messen – gevraagd bij het schrijven van een ander gerecht (kijk maar hier over worstenbroodjes).

Luciano Del Sal

Zo gezegd, zo gedaan. We hebben ons netjes gedragen in de eerste AH XL van Nederland, in het Winkelcentrum Woensel, dat op 300 meter van onze Eindhovense stadsvilla vandaan ligt. Lekker met de rolstoel erheen. Voor Sjaak is het veel te ver om te voet te gaan en dan ook nog eens een XL-supermarkt door te lopen.

Als tegendienst voor het liefdevol duwen moet hij wel de functie van boodschappendrager op zich nemen! Althans de boodschappen verdwijnen achter in de tas die aan de stoel hangt. Niettemin levert dit rollend hulpmiddel grote vrijheden voor ons beiden op. Hij rolt zijn kant op waar hij interessante dingen ziet en ik loop met het de scanner (alleen één COOP in Latisana heeft er sinds 1 jaar ook een) mijn eigen route. Waar is wat te proeven en wat voor lekkers mogen we vooral níet kopen?

De COOP in Latisana naast de TIGOTA

“Sjaak, waar zit je?”, roep ik geregeld door de zaak. “Hier”, hoor ik dan soms. Meestal, als ik hem dan vind nadat ik twee rijen te vergeefs ben doorgewandeld al dan niet tussendoor wat producten besnuffeld hebbend, geef ik duidelijk aan dat als hij dat blijft doen (van mij vandaan rollen), hij een vlagje op een stok aan de rolstoel krijg, zodat ik hem van verre sneller zie en makkelijker kan terugvinden. Op dat moment trekt hij dan een rare bek naar mij hetgeen betekent dat hij veel van mij houdt…..

In goede harmonie wordt het winkelparcours verder afgelegd: vooral oog hebben voor wat er te proeven is. En streng de lijst die Sjaak in de hand heeft, afwerken. Niet meer dan dat, toch?????

Ik kon de kersenbonbons ook niet weerstaan! 🙂

LUMMEL

Nadat we ‘het pistool’, de scanner hebben teruggehangen, de bonuskaart hebben gescand en digitaal hebben betaald krijgen we van Albert Heijn een meter papier uit de machine, zijnde de scontrino die door Sjaak goed wordt gecontroleerd. “Hé, er staat een bonbonbloc van Côte d’Or op!” “Oh, hoe kan dat nou toch!”, is dan mijn standaardantwoord. Ik dacht dat je zei dat die op de ‘to buy list’ stond toen we bij de bruine basterd waren aangekomen!

“Lummel, maar dan hebben we wel wat lekkers bij de koffie vanavond!” En de rust was teruggekeerd, beiden stiekem glimlachend.

Och, jullie herkennen dat wel toch, het spelletje tussen lang getrouwde en gelukkige echtparen, of niet dan? Wij hadden op de 21ste september 26 jaar een relatie en dat moest eigenlijk nog een beetje gevierd worden. Dus bij de koffie een chocolaatje om vervolgens de avond af te sluiten met Vecchia Romagna.

TRACENAEPRANZO

Bij thuiskomst meteen rustige borrelmuziek aangezet, Rita Reys – first lady of jazz! Beter passend bij een Pinot Grigio van Azienda Paolo Ferrin uit Camino Al Tagliamento dan Eros Ramazzotti die we op andere momenten een Euro geven waarna hij 45 minuten de Eindhovense wintertuin vult met bekende zomerse klanken. Nadat het glas was ingeschonken en we cin cin hadden gezegd – waarbij we elkaar diep in de ogen kijken vanwege de vermeende straf die er blijkbaar op rust als je het niet doet – startten de voorbereidingen van onze vroege cena of late pranzo, laten we het simpelweg ‘tracenaepranzo’ noemen. De paprika’s werden schoongemaakt en een uitje kleingesneden. Laat ik in het midden hoeveel teentjes knoflook er naakt – ontdaan van het velletje – op de plank lagen om de echte Italianen onder ons niet gek te krijgen (onze Italiaanse vrienden en buren houden niet echt van aglio).

Onderwijl op onze Facebookgroepen kijkend, onder andere op de groep ‘Italië Liefhebbers’ waar ik twee foto’s van onze beroemde zonsondergangen had geplaatst. Ik doel dan op die we in Friuli Venezia Giulia kennen. Ongekend mooie! Soms wordt onze tuin en ons huis helemaal ondergedompeld in oranje of roze kleuren van een zon die schijnt tegen te sputteren omdat hij achter de Piancavallo moet verdwijnen om plaats te maken voor de avond en nacht.

En wie schetst mijn verbazing dat de beheerder van deze groep, Rianne Jansen, mij uitdaagt om een verhaal voor deze groep (maar liefst 2.800 mensen groot) te schrijven. Ik ging deze uitdaging spontaan aan en nadat ik ‘ja’ had gezegd was mijn kookbeurt daadwerkelijk aangebroken.

il fiume Tagliamento visto dal paese Camino Al Tagliamento

il fiume Tagliamento dietro la nostra casa a Pertegada di Latisana

Ik speel de cuoco

Ik kook niet graag in de ruime en chique hoogglanskeuken van Sjaak. Liever in mijn eigen, studentikoze keuken. Eveneens met halogeen kookplaten, oven en magnetron. Echter een veel kleinere keuken dan die van Sjaak, zeg maar een cucinetta, al is die veel luxer dan die welke je in de dure vakantieappartementjes aan de Golf van Venezia aantreft. Nog belangrijker: veel knusser. Alle schappen zijn open, de vele pannen hangen aan rekken en de handdoek hangt tenminste meteen voor het grijpen. Sjaak’s keuken is meer voor de chique en staat in open verbinding met de ruime soggiorno. De mijne zit verborgen achter een deur vanuit de eetkamer. Hier gebeuren dan ook de echte lekkere vieze processen. Die welke we in Pertegada di Latisana ’s zomers en ’s winters buiten doen.

Een rijstsalade met frutti di mare voor ons mannenfeest op de eerste vrijdag van juli maken we dus onder de portico en zeker niet binnen

Ik verdwijn mijn kitchenette in, kies een schort en ga aan de slag. En terwijl ik een grote braadpan opzet met wat arachideolie krijg ik veel meer zin in Indisch of zoiets. Ik ben namelijk vergeten te vertellen dat in het Winkelcentrum Woensel de jaarlijkse Pasar Malam plaatsvond. Iets wat Italianen zich niet kunnen voorstellen, overal kraampjes met uitheemse producten. Mooi geklede mensen, Javaans of Sumatraans, die hun producten aan een gretige massa weten te slijten. “Hoezo hún producten”?, gaf Sjaak meteen aan. Inderdaad, ‘onze’ producten want wij Nederlanders zijn er toch ook helemaal gek van en volledig vergroeid met de uitheemse kookkunsten uit Indië. In ons boek L’amore (klik hier) komen we in een hoofdstuk terug op de kookkunsten die we Italianen soms voorzetten. Waarbij zelfs een minister van de autonome regio FVG die onze ‘il Tramonto Gondola Award’ kwam uitreiken nog niet eens de kans nam om van onze 12 Indische gerechten te proeven (3 hele dagen werk!). Wij vinden het zó kenmerkend voor vele Italianen dat voor hen het adagium echt geldt: “wat de boer niet kent, vreet’ie niet!”

En proeven ze wel, dan hebben ze er meteen een oordeel over! Te veel van ditte of te weinig van datte, alsof ze weten wat Babi Pangang is dan wel Boemboe Bali of Rendang Teloer. Slechts enkelen proberen het uit en daarvan weer enkele ‘waaghalzen’ (alsof ze er ziek van worden zo van ‘colpa della cucina straniera’) maken een bis (solo nasi per me).

Het grappige was dat we ook wat mix-volk kennen, zoals een Italiaan die met een Engelse is getrouwd of een Italiaanse met een Duitser, die wel flinke borden opschepten en zelfs bakjes mee naar huis nemen omdat de kinderen er ook gek op zijn.

 

 

Hoe krijg ik onze juf arrabiata?

Neen, dé Italiaan (oeps, nu hebben we weer onze Italiaanse juf – Giois Campagnolo – boos gekregen, aangezien dé Italiaan niet bestaat) houdt meer van Italiaans eten. De tante sagre bij ons in FVG en de vele soorten ‘preuveneminten’ bieden allemaal hetzelfde: brovada, polenta, frico, musetto en de vele soorten salame en prosciutti! En overal op de vele dorpsfeesten kun je costa en salsiccia krijgen met patatjes. Ze gooien je er zowat mee dood!

lekker ribjes eten bij BUFFON

Hoe veelsoortig is daarentegen ons hedendaagse Nederlandse keuken geworden. Wij gebruiken ingrediënten en specerijen die je in Italië veelal nog niet kunt krijgen, al brengt gelukkig LIDL hen steeds meer andere culturen bij.

In ieder geval stond ik daar met goed fatsoen in mijn eigen keuken in de aanslag om een Italiaanse schotel in elkaar te flansen. Door alle lekkere geuren en verrijkt met het kleurrijke evenement (ook zoiets, in oktober lopen de Italianen al weer in blijkbaar de enige winterkleur die ze kennen, ‘zwart’ en zijn de gewatteerde jassen en bijgaande mutsen weer uit de mottenkast gehaald. In ons winkelcentrum was het net zomer, de mensen in dunne kleurrijke gewaden en mannen nog veelal in de korte broek ofschoon de temperatuur lager lag dan in Italië) was ik helemaal in de stemming gekomen om iets oosters te maken.

Zo geschiedde het dan ook, ik gaf aan de Italiaanse start een Indische basis door o.a. kentjoor en sambal te gebruiken waarbij ik ineens dacht aan onze eigen gemaakte koriander sotto olio. Vanwege het feit dat we nog nergens in Italië verse koriander hebben kunnen vinden, kopen we flinke bossen bij de Turkse supermarkt bij ons in de wijk waarvan we dan koriander-onder-olie maken die we in Italië kunnen gebruiken. Klik hier voor meer info. En zo toverde ik met 3 flinke theelepels koriander-onder-olie het gerecht wederom om van Indisch naar Thais. De rijst netjes als een timbaaltje op het bord opgediend en il piatto was weer een plaatje!

Met 3 theelepels was het gerecht omgetoverd tot Thais

Ik zette Sjaak het bord voor op de mooi door hem gedekte tafel in onze wintertuin en hij keek al helemaal verrukt: “hela, dat ruikt lekker. Maar dit is Thais en niet Italiaans! Oh, wat lekker maar dan moet ik snel een andere wijn pakken!” Het werd een rosato van Ronchi San Giuseppe uit de Collio, de streek waar de beste Italiaanse witte wijnen vandaan komen, aldus de Italianen. Smullen maar!

TOT SLOT

Beste lezer, met dit verhaal heb ik je een inkijkje gegeven in het leven van twee best wel lieve Italië liefhebbers die hard werken aan een groot netwerk in het Noordoostelijke deel van dit geweldige land. Een regio die veel te bieden heeft waarvan veel Nederlanders en Belgen het bestaan nog niet eens weten en maar weinigen de regio daadwerkelijk hebben bezocht. Maar ook een regio die nog veel kan leren van anderen. Zo is het onze wens om een brug te slaan tussen de Nederlandse arbeidsmarkt en de grote Italiaanse werkloosheid. Inmiddels behoort ons werkgeversnetwerk SAM tot de grootste professionele netwerken in Nederland en hebben de vele tientallen aangesloten organisaties gebrek aan voldoende gekwalificeerd personeel. Wat zou het toch mooi zijn als we – al is het maar tijdelijk om een C.V. op te pimpen – jonge Italianen de kans kunnen geven om eens aan ons land te kunnen ruiken, waarna ze hopelijk een paar goede eigenschappen mee terugnemen als ze een baan in hun eigen land weten te veroveren.

En il Tramonto dan?

Wij willen met ons digi magazine il Tramonto een brug slaan tussen Friuli Venezia Giulia (en een deel van de Veneto) en de Lage Landen (Paesi Bassi & Belgio). Met de ongelooflijk vele lezers die ons geregeld ook nog eens een compliment geven, denken wij dat we daarin slagen.

Natuurlijk heb ik van het gerecht wat foto’s gemaakt en het recept voor je opgetekend, klik hier. Hoe je van een Italiaans beoogd gerecht in een handomdraai een Oosters gerecht kunt maken!

Allora, ciao a tutti en zoals ze bij ons in FVG zeggen: mandi, mandi !

Je moet als Nederlander wel een beetje ‘pazzo’ zijn om in Italië te gaan wonen!

Klik hier voor alle blogs ‘il Tramonto’

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *