Als je ze niet meer ziet vliegen …..

il tramonto_2114Soms denk ik terug aan mensen die ik heb gekend, deze keer aan Hein Thijssen. Hij was de buurman van mijn ouderlijk huis. Nota bene ook nog eens een achterneef van mijn moeder. Een fantastische man. Schrander, creatief, heel benaderbaar, openhartig, sensitief en ……onnozel, zoals hij – in een gesprek met mij – beaamde!

In een eerdere tijd, in januari 1984, toen het aan mijn kant niet allemaal meezat, zei ik eens in een gesprek dat ik last had van mijn eigen onnozelheid, zoals ik het formuleerde. “Och Ad, ich veul mich op mien tweeënzestigste auch noch onneuzel. En dao is nieks mis mit, det hiljt dich jonk! Miense die neet sjnappe det onneuzelheid auch gezondj kin zeen en de sjpeelsheid in het laeve neet weite te ontdekke, zeen vreug doje miense.”

Toch even het Limburg vertaald zodat de andere Nederlanders en Belgen het kunnen volgen: “Och Ad, ik ben 62 jaar en voel me ook nog onnozel. Daar is niets mis mee, het houdt je jong van geest. Mensen die niet begrijpen dat onnozelheid ook gezond kan zijn en de speelsheid in het leven niet weten te ontdekken, zijn mensen die vroeg dood zijn.”

Hein was oud-pastor en monnik. Heeft op seniore leeftijd de Kerk verruild voor onzeil tramonto_0853 buurvrouw Anke – een weduwe – en heeft zijn leven in beeld gebracht en prachtig in schrift verwoord. Mooie en pakkende schilderijen kwamen van zijn hand en heel wat literaire werken staan op zijn naam. In die tijd voerde hij vanuit hobby ook nog een boekbinderij, geweldig!

In ‘Interview met Hein Thijssen’ uit ‘Vruchtbare Aarde’ las ik zijn uitspraak: “Het landingsgestel is inmiddels behoorlijk versleten, maar in de bovenkamer is het nog helder.” Zó herinner ik me onze buurman. Vaak een gekke kwinkslag met een gezonde portie zelfspot en altijd een optimistische opmerking met een positieve boodschap. Heerlijk, bedankt lieve Hein!

Passie
Terug naar het moment waarom ik mij in zijn aanwezigheid onnozel noemde, januari 1984. Op 6 december 1983 was mijn vader plotsklaps overleden en heb ik enkele maanden mijn studentenkamer in Nijmegen verlaten en thuis bij mijn moeder gewoond. Ik zou eigenlijk hebben moeten studeren, het klein-doctoraal stond voor de deur, maar mijn geest stond er niet voor open. Waarom kon ik de ratio niet boven mijn gemoed laten prevaleren? Was ik zó onnozel dat ik niet gewoon doortastend kon door pakken en het pad des private levens vervolgen? Het feit dat ik me niet kon aansporen tot studeren vond ik beschamend doch ook verdrietig. In dat gesprek heeft Hein me geleerd vooral te blijven voelen en vanuit passie en onderbuik mijn leven te leiden.

il tramonto_0622

Volmaakt gelukkig
Daaraan dacht ik toen ik ’s morgens alleen door de wijnranken liep en volmaakt gelukkig mijn taak vervulde: het wegknippen van een teveel aan bladeren rondom de druiventrossen.

Het uitzicht op de Alpen en Dolomieten, een blauwe hemel en een groene natuurlijke omgeving. Rust en kalmte af en toe doorbroken door spelende jeugd en oefenende vliegtuigen. Omgeven door alles wat in augustus zoemt, vliegt of fladdert.

Wat doe ik hier in hemelsnaam? Fladder ik?

De dag tevoren waren Sjaak en ik samen met vier Nederlanders naar wijnboer Paolo Ferrin geweest voor een wijnproeverij. Sjaak had lekkere hapjes gemaakt zodat de wijn niet in een lege maag zou vallen en een leidende rol zou vervullen tijdens de avond die erop volgde. Fabiola, de vrouw van Paolo had sowieso ook nog gezorgd voor lekkere Montasio-kaas uit Mortegliano en een tongstrelende San Daniele prosciutto.

il tramonto_0585_fabiola tilatti

Ad (met Sissi), Fabiola & Hans

Kan iets té gezellig zijn?
Ja zeker, dus is het gezelschap bleef ietwat langer rondom de tafel met alle uitgestalde wijnflessen zitten dan eigenlijk gepland en heeft het wijnechtpaar een lange tijd van het werk afgehouden. Iets wat deze gastvrije mensen niet erg vinden, echter waarvan wij een soort plaatsvervangende schaamte krijgen en ik dan uit een soort schuldgevoel aanbied om de dag erna mee te helpen op het land.

Een hulp die Paolo zeker niet afslaat in deze drukke periode, de opmaat naar de vendemmia, de oogst. “Bene, vi vediamo domani mattina!” Prima, we zien jullie morgenvroeg. Zo was het voor het eerst sinds lange tijd de wekker zetten om in de vroege ochtend naar Camino Al Tagliamento te gaan.

Nauwelijks uitgestapt had ik de snoeischaar al in m’n hand en kreeg ik uitgelegd wat ik die dag mocht gaan doen. De druivenranken groeien hard en een teveel aan bladeren hinderen het rijpingsproces van de trossen druiven. Dus moet de mens een handje helpen. Moderne en grote wijngoederen hebben er machines voor. Die inhuren kost maar liefst € 500 per halve dag. Iets wat veel wijnboeren daarom maar liever met de hand doen. Bovendien gebeurt het dan naar inzicht en op maat, iets wat altijd beter is en meer rijping oplevert, ergo betere wijn.

il tramonto_0613

Yucas met Sissi

Samen met Yucas, een Nepalese buurjongen die tegenwoordig in Friulië woont en dochter Sara heb ik de ochtend het Merlot veld rond de boerderij gedaan.

Even bijkomen
Een heerlijke Italiaanse lunch op het terras in de schaduw, met uitzicht op de wijnvelden, is dan een fijn moment om even bij te komen. Men start met wat te snaaien zoals plakjes salami, blokjes Montasio-kaas, stukjes stokbrood met een prutje van zucchine met sgombro (makreel). Vervolgens een verrukkelijke pasticio di trombette di albenga (lasagne met een soort courgette), om vervolgens te eindigen met een bordje tomaten, van die zalige Italiaanse zoete en knalrode tomaten. Als toetje in deze tijd is het gebruikelijk dat je watermeloen krijgt. Waarbij het niet ongebruikelijk is dat de pitten je om de oren vliegen!

Terwijl de meesten van het gezin even een momentje een ligstoel of een bed opzochten, de jeugd het huiswerk tevoorschijn haalde, ging Sjaak op kantoor achter de PC verder met zijn werkzaamheden voor SAM en il Tramonto en ben ik de landerijen weer ingelopen. Een rustige herstart, lekker helemaal alleen op het land, een begin makend met het snoeien van de Refosco wijnstokken, de inheemse rode druif die alleen in deze regio verbouwd wordt en mooie stevige wijnen oplevert.

il tramonto_0709Reflectie
Een moment van reflectie, van overpeinzing met een open vizier. Wat doe ik hier? Zou een ander dit ook gedaan hebben om z’n hulp aan te bieden als dank voor de intens genoten gastvrijheid? Is het uit een soort onnozelheid dat dit gebaar van tegendank werd geboren, dat ik een dag van mijn leven geef aan een ander? Zou een ander in deze moderne tijd vanuit de ratio niet eerder aan zichzelf hebben gedacht en daarmee wellicht krachtiger werkt aan zijn eigen succes dan wel een gevulde portemonnee?

Ik ben niet aan de beantwoording van deze vragen toegekomen want het genot waarmee ik door de wijnranken liep hield mij alleen al zó bezig. Het was genieten met volle teugen. De camera om de vier meter vastpakkend en tussendoor wat plaatjes schieten. Achteraf bleken het er 275 te zijn geworden. Wil ik met al deze foto’s het genot vastleggen om er later op te kunnen teren, of wil ik mijn geluk kunnen delen met anderen? Op beide vragen een dikke ‘JA’ als antwoord.

Het uitzicht op de bergen is vanaf Azienda Ferrin fenomenaal. De stilte met af en toe een koekoek die van zich laat horen. Een haas die vergeet te schrikken van mijn aanwezigheid en mij niet eens wil opmerken. De libellen die met mij meevliegen naar de volgende struik. Vlinders van allerlei kleuren en maten fladderen om mij heen. De ene wil poseren en vele anderen laten mij heel wat meters lopen met de telelens in de aanslag echter zonder succes. Bang voor de Social Media zal niet de reden zijn dat ze zich niet lieten schieten. Ze waren te snel en verstopten zich achter bladeren waardoor ik ze niet meer zag.

Er vliegt van alles
il tramonto_0690Wie wel langzaam – erg langzaam zelfs – vlogen waren de Hercules transportvliegtuigen die drie uur lang oefenden met opstijgen en landen. Telkens drie US Army bakken achter elkaar. Ik herinnerde mij plots dat vroeger (1965) in de buurt van Maasniel-Roermond, in de buurt van Leeuwen, een vliegtuig op het boerenland een noodlanding wilde maken hetgeen niet lukte en neerstortte op het erf van een boerderij. Gek dat ik er nu aan moest terugdenken. Slechts acht kilometer verder is de landingsbaan en wat als ze het niet zouden halen? Ze vliegen erg laag en bijzonder traag. Brr, niet aan denken!

Even later kwamen de Frecce Tricolori overgevlogen. Ook zij waren klaar met de lunch en ze moeten goed oefenen voor de stuntvliegshow boven de brede goudgele stranden van Lignano op 14 augustus. Het blijft imponerend wat ze presteren. Wij zijn al net zo trots als de Italianen op dit vliegstuntteam dat wordt aangevoerd door Jan Slangen, de zoon van een Nederlander die met een Italiaanse vrouw getrouwd is. Jan is een grote nationale held in Italië. Bovendien ook nog eens een prachtige man om te zien, iets waarover ik nooit zou liegen!il tramonto_2354

Gedaan met de rust
Uiteindelijk kwam Yucas met in zijn kielzog twee kinderen die een paar dagen te gast zijn in huize Ferrin omdat hun (oppas)oma, de zus van Paolo, stervende is. Rex, de hond des huizes, was al met mij meegekomen. Sjaak en ik zijn z’n beste maatjes, waarschijnlijk omdat wij altijd hondenkoekjes voor hem meenemen. Gekochte liefde werkt blijkbaar heel goed. Sissi, het poesje, kwam met de jeugd mee en zo jong als ze is, drie maanden, kent ze het erf al op haar duimpje. Ze snuffelt aan alles en blijft gezellig rondom ons het veld verkennen. Soms spontaan met een dikke staart op de rug van Rex springend en dan weer half in een wijnrank omdat we de takken laten ritselen, iets wat haar natuurlijk geweldig intrigeert.

De rust was over en uiteindelijk heb ik mijn snoeischaar ingeleverd. Zeker ook omdat Yucas de dag erna ook nog wat wilde bijverdienen en mij vriendelijk vroeg of hij het werk mocht afmaken. Achttien jaar, een leeftijd waarop de vele wensen geld beginnen te kosten. Dan neem je zijn zakcentje niet af. Heus, het is geen smoesje, ik had echt schik in de werkzaamheden.

De dag is nog niet voorbij
Sjaak en ik stapten voldaan in de auto. Half vier, wat gaan we nu doen? Doorrijden naar het strand dat in augustus uitpuilt met Italiaanse gasten was geen optie. “Waarom niet lekker even naar de rivier die op deze plek super mooi is?” Hij stemde hiermee in en zo mocht onze rode bolide de veldpaadjes langs de rivier trotseren, op weg naar een toegang naar de brede bedding van deze unieke meanderende bergrivier.

il tramonto_0812Toevallig kwamen wij voorbij de dijk waar vorige week een sportvliegtuigje is neergestort. De piloot was een ervaren vlieger en was met zijn familie, waaronder zijn moeder, op vakantie in deze omgeving. Hij huurde het vliegtuigje en nam voor het eerst zijn moeder – van oorsprong afkomstig uit deze regio – mee om haar te laten genieten van het uitzicht op de brede bedding van de rivier de Tagliamento. Helaas is de piloot in de problemen gekomen en stortte het vliegtuigje neer tegen de dijk die hij over het hoofd heeft gezien. Zijn moeder is daarbij om het leven gekomen en hij ligt zwaar gewond in het ziekenhuis. De resten van het vliegtuigje moeten nog opgeruimd worden aangezien het onderzoek nog niet is afgerond. Triest verhaal maar wel werkelijkheid. Vliegtuigjes landen en starten geregeld op boerenvelden hier in deze omgeving. Dus je moet niet meteen denken aan neerstorten als er een naar beneden komt. Maar toch? Zorg dat je uit de buurt bent! Hier lag het bewijs!

Stijve tepeltjes
Snel uit de kleren en met licht kippenvel het ijskoude bergwater in schuifelend. Tot aan de navel om te wennen aan de temperatuur. Het was wel eens warmer geweest maar recentelijk heeft het vreselijk geonweerd in de bergen en regenwater is niet warm. Meteen zaten minuscule visjes aan onze voeten te happen. Ze deden zich te goed aan oude huidcellen. Gratis peeling, prachtig is de natuur toch!

il tramonto_0834Uiteindelijk was het goed geweest en zijn we via een bezoek aan een wijnboer Vendrame naast Villa Manin weer richting huis gereden. Helaas konden we daar een bepaalde bubbeltjeswijn (Chardonnay spumante) niet krijgen aangezien die was uitverkocht. Dus na een babbel met de wijnboer Elia en zijn zoon Simone, een bezoekje aan hun olijvengaard en wat nieuw aangeplante wijnvelden (Pinot Grigio) helemaal voldaan naar huis om te koken en ons voor te bereiden op de avond.

il tramonto_0868Gisteren was het San Lorenzo en dus begint het wijnfeest met de toepasselijke naam Calici di Stelle (een glaasje onder de sterrenhemel, klik hier voor de reportage en het verslag). Toepasselijk vanwege de zoele nachten met de vele vallende sterren. Als je – na de vliegtuigen, stuntvliegers, vlinders, libellen of vogels van overdag – ’s nachts de pipistrelli (vleermuizen), nachtvlinders en uilen niet ziet vliegen, kun je dus altijd naar dit natuurspektakel kijken en een wens doen.

Ik zag ze toch echt allemaal vliegen vandaag
Zoals een dagje tussen de wijnranken? Een dag die ik mij, dankzij mijn onnozelheid en terugdenkend aan Hein Thijssen (1922 – 2008), zomaar cadeau heb gedaan! Dank ook aan Sjaak die gelukkig altijd dicht bij mij aanwezig is.

 

7 comments

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *