De processie van Sint Valentijn, San Valentino

Valentijn, oftewel San Valentino, is de patroonheilige van ons dorp. Dat betekent een jaarlijks feest, een speciale kerkdienst, een processie en alles wat daar bij hoort.

Ik heb nooit iets met Valentijnsdag gehad, totdat we verhuisden naar het Italiaanse dorpje Camino al Tagliamento waarvan Sint Valentijn de patroonheilige is. Ja, dat werpt toch een ander licht op Valentijnsdag.

In de kerk van Camino al Tagliamento staat het beeld van San Valentino, de patroonheilige van het dorp.

Valentijnsdag, de rode rozen zijn onbetaalbaar, de restaurants zitten vol en bij de cadeaushops, boekwinkels, lingeriezaken en bloemenstallen is het topdrukte. Overgewaaid uit de commerciële VS, of toch niet? Dus niet, de herkomst van deze ‘dag van de liefde’ ligt in bella Italia, maar dat is een heel ander verhaal…. (lees hier onze blog over de Italiaanse herkomst van Valentijnsdag).

Totdat wij in Camino al Tagliamento kwamen wonen, lieten wij Valentijnsdag rustig aan ons voorbij gaan, geen rode rozen, geen poespas… Aangezien de patroonheilige van ons huidige dorpje echter San Valentino (Sint Valentijn) is, kunnen we er niet omheen om de dorpse festiviteiten te ervaren en op onze Italië-blog hieraan aandacht aan te besteden.

Alhoewel we sinds midden 2019 hier wonen, gooide Corona roet in het eten en konden wij pas in 2022 voor de eerste keer getuigen zijn van de jaarlijkse viering van San Valentino. Zoals het bij een patroonheilige betaamt, wordt er ieder jaar een speciale mis gehouden, vervolgens een processie waarbij het – reusachtige en zware – beeld van de patroonheilige door het dorp wordt gedragen. Nou ja, de processiebaar, een kolos waarvan zelfs de dorpsbewoners het verslepen overlaten aan een bataljon stoere brandweermannen, staat op een kar die bedekt is met een mooi rood kleed. Een bijzondere gewaarwording die je in Nederland nog nauwelijks aantreft. Meneer pastoor loopt – achter een kinderschare bellenjongetjes en engeltjes – voorop en door een microfoon/megafoon draagt hij al lopend een halfuur durend gebed op met het opnoemen van een ensemble heiligen waarvan we zelfs de namen nog nimmer gehoord hebben; jeetje wat zijn er veel wonderen verricht! Vervolgens wordt een stop gemaakt voor het gemeentehuis waarbij het gemeentehuis en het team van de burgemeester wordt ‘ingezegend’. Je ziet sommige aanwezigen hoopvol kijken of de kwast flink nat is!

Wat mij opviel is dat er geen tussenstop gemaakt werd op Piazza San Valentino, het Sint Valentijnsplein. Alhoewel dit in mijn ogen slechts een rotonde is, zou je toch denken dat de processie hier minstens een heilige tussenstop gemaakt zou hebben.

De Valentijnsleutel

In de kerk van Camino kun je naast Valentijnbroodjes ook een mini-sleutel kopen, de sleutel van Valentijn. De overlevering vertelt dat Valentijn een grote tuin bezat die hij cultiveerde en elke dag kinderen toestond om binnen te komen en te spelen zolang ze geen schade aanrichtten. Nadat hij tijdens de vervolging gevangen was gezet, hadden de kinderen geen plek meer om te gaan spelen en huilden ze. Twee van de postduiven die de heilige bezat, wisten de gevangenis te vinden waar Valentino werd opgesloten en vlogen naar het raam van zijn cel. Om de nek van de eerste duif bond hij een briefje waarin hij zijn liefde voor de kleintjes uitdrukte en rond de nek van de tweede de sleutel van het hek van zijn tuin. Zo konden de kinderen terugkeren om in Valentijnspark te spelen. De Valentijnsleutel is sindsdien een symbool geworden van de welwillendheid van de heilige ten opzichte van de kleintjes.

Het was voor ons een prachtige ervaring om te zien dat ons dorp deze traditie in ere houdt. Veel oude tradities raken in de vergetelheid, jonge generaties – met name in de grote steden – voelen hier niets meer voor, zeker wanneer het de inzet van vrijwilligers vraagt. Wij zijn trots om in een Italiaans dorp te wonen waar veel aandacht wordt besteed aan de historie, tradities, de eigen cultuur en vooral veel aandacht is voor muziek.

Leave a Reply

Your email address will not be published.